3 Alternatieven voor straffen en belonen

straffen en belonenMeer en meer ouders willen hun kinderen opvoeden zonder straffen en belonen. Zij worden zich bewust van de nadelen van straffen en belonen. Zoals dat je kind iets voor je doet of laat niet omdat het dat zelf wil maar omdat er iets tegenover staat (straf, beloning). Wat zijn dan alternatieven? En wat verandert er voor jou en je kind wanneer je stopt met straffen en belonen?

In mijn vorig artikel heb ik de 3 Nadelen van straffen en belonen (= link) beschreven. Maar als je niet wilt straffen en belonen, wat dan? Hieronder vind je mijn 3 alternatieven:

Alternatief 1: waarderen in plaats van complimenteren of belonen

Een beloning als een snoepje of extra kwartier op de tablet geef je zo. Net als een compliment ‘goed gedaan’, ‘mooi hoor’. Een alternatief voor belonen en/of complimenteren is waarderen van wat je kind doet of zegt. Bijvoorbeeld ‘fijn dat je mij helpt met opruimen’ of ‘dank je wel dat je de deur voor die mevrouw open hield’. Het voordeel van je waardering uitspreken is dat er geen goed of fout oordeel in zit. Hierdoor voelt je kind zich door jou gezien en gehoord in wat het doet of zegt. Wat bijdraagt aan zelfvertrouwen en een fijn zelfbeeld.

Alternatief 2: geef uitleg

Kinderen zijn spontaan en doen meteen wat in hun opkomt. Bijvoorbeeld flink gillen of hard zingen terwijl jij je net bukt om je kind op te tillen. Au! Wat een pijn aan je oren. En voordat je het weet zeg je ‘als je nu niet ophoudt met gillen dan ga je zonder verhaaltje naar bed’. Waarop je kind in huilen uitbarst of boos wordt. Wat je ook kan doen is aan je kind uitleggen dat oren gevoelig zijn voor harde geluiden en op te passen dat je niet hard gilt, roept of zingt vlak bij de oren van een ander. Je kunt dan samen met je kind afspraken maken bijvoorbeeld wanneer ik je optil dan praten we allebei met een zachte stem.

Alternatief 3: zoek aanvaardbare alternatieven

Nee zeggen en straf geven gaat voorbij aan de behoefte die het kind van binnen voelt. Wanneer je kind midden in de woonkamer een tent wilt bouwen, zeg dan niet zomaar nee. Leg uit dat je dadelijk visite verwacht waardoor je kind nu geen tent in de woonkamer kan bouwen. Zoek samen naar een alternatief door bijvoorbeeld de tent op de overloop te bouwen. En zo zijn er voor de meeste situaties aanvaardbare alternatieven te vinden, een oplossing die tegemoet komt aan jouw behoeftes en die van je kind.

Wat verandert er?

Wanneer jij stopt met straffen en belonen ga je meer je kind observeren: wat is er, waarom reageert ze zo, wat zou ze willen? En je observaties breng je in gesprek met je kind door het voor je kind te benoemen wanneer het daar zelf nog te jong voor is of door vragen te stellen. Wat er dan verandert is dat je je meer gaat verbinden met de binnenwereld van je kind, dat je je kind beter begrijpt en adequater kan reageren. Wat je kind merkt is dat het van jou meer aandacht, begrip en waardering krijgt. Doordat jij in gesprek gaat met je kind krijgt je kind meer zicht op zijn eigen gedrag. Het gaat met hart en hoofd beter begrijpen hoe de wereld in elkaar zit en hoe we van mens tot mens met elkaar omgaan.

Ben benieuwd of deze blog je een ‘aha’ moment geeft over straffen en belonen. Hoe stuur jij het gedrag van je kind? Fijn als je het hieronder met me deelt!

Aanmelden nieuwsbrief Ouderschap vanuit je Hart

Geef je reactie

*