3 Nadelen van straffen en belonen

straffen en belonenOnze maatschappij zit vol systemen van straffen en belonen. Omdat we het zo gewend zijn voeden we onze kinderen vaak ook op met straffen en belonen. Er zitten echter nadelen aan. Nadelen zoals de voorwaardelijkheid in je aandacht en liefde die je aan je kind geeft. Bijvoorbeeld wanneer je tegen je kind zegt: wanneer je stopt met gillen gaan we samen een spelletje spelen, anders niet.

De stickerkaart en het time-out stoeltje

De meeste ouders voeden hun kinderen op met straffen en belonen. Wie kent het niet? De stickerkaart om zindelijk te worden en de onderste traptrede om af te koelen. Onze maatschappij staat bol van straffen en belonen. Een bekeuring voor te hard rijden, een salarisverhoging bij goed functioneren, een rood blokje op je tafel wanneer je door de meester heen praat, een dikke duim van de juf als je een ander kind helpt, een gratis boodschappenpakket bij een volle zegeltjeskaart, een boze blik van de buurvrouw als je de bladeren op de stoep laat liggen.

Als onze hele maatschappij is ingericht op straffen en belonen, waarom zou ik dat als moeder of vader dan niet doen? Omdat er een aantal nadelen aan kleven.

Nadeel 1: excentrieke motivatie in plaats van intrinsieke

Straffen en belonen zorgt ervoor dat je kind zijn gedrag aanpast of doet wat je zegt omdat het iets verwacht te krijgen (beloning) of omdat het iets wil voorkomen (straf). Je kind ruimt zijn speelgoed op omdat hij dan een snoepje krijgt. Hoe fijn is het als je kind zijn speelgoed opruimt omdat je kind dat zelf wil? Dat je kind beseft dat het onderdeel is van een gezin en een steentje bijdraagt aan het huis netjes houden.

Nadeel 2: ontkennen van gevoelens

Vooral bij het geven van straffen loop je als ouder het gevaar om de gevoelens van je kind te ontkennen. Laatst sprak ik een vader die trots vertelde hoe hij om was gegaan met de boosheid van zijn zoon. Hij had zijn zoon naar zijn kamer gestuurd en gezegd dat hij terug kon komen wanneer hij weer rustig was. De onderliggende boodschap die je dan aan je kind geeft, is dat boos zijn niet okay is. Wanneer je boos bent ben je niet welkom in de woonkamer.

Nadeel 3: voorwaardelijke liefde

In zowel straffen als belonen zit een voorwaardelijkheid. Bijvoorbeeld wanneer je je kind belooft een spelletje te doen als het zich netjes gedraagt tijdens het familiebezoek. Of wanneer je aandacht voor je kind hebt wanneer het stopt met zeuren.

Wat dan wel?

Zowel bij straffen als belonen ben je minder in contact met je kind. Bij straffen ben je de rechten van je kind aan het beknotten zoals zakgeld, snoep, tv kijken, later opblijven, enzovoorts. Bij belonen ben je minder in contact met je kind omdat je je richt op de prestatie die je kind heeft neergezet.

Wanneer jij minder wilt gaan straffen en belonen dan raad ik je aan om meer in contact te blijven met je kind. Door na te gaan hoe je kind zich voelt en wat de behoefte van je kind op dat moment is. Door je kind zijn gevoel te laten uiten en in gesprek te gaan kun je kijken wat er aan de hand is en samen een oplossing vinden. Lees voor meer alternatieven mijn artikel 3 Alternatieven voor straffen en belonen.

Ben benieuwd of deze blog je een ‘aha’ moment geeft over straffen en belonen. Hoe stuur jij het gedrag van je kind? Fijn als je het hieronder met me deelt!

Aanmelden nieuwsbrief Ouderschap vanuit je Hart

Je zet jezelf klem in het opvoeden van je kind

slot op hekIets wat ik vaak tegen kom en ook afgelopen week weer. Het is iets wat jezelf echt kan belemmeren in het opvoeden van je kinderen.

Je eigen gedachten beperken je

Dat ‘iets’ is dat je met je manier van denken, je overtuigingen en je normen jezelf klem zet en dus beperkt in het opvoeden van je kinderen. Doordat je ‘vindt’ dat iets zo hoort of omdat je iedereen het zo ziet doen of omdat jouw moeder het zo deed kom je niet op andere gedachten. Je eigen gedachten beperken jou in feite bij het opvoeden.

Oplossing die eigenlijk niets oplost

Laat ik een voorbeeld geven. Tijdens een workshop kwam ik in gesprek met een moeder en zij gaf aan dat het avondeten regelmatig erg lang duurt. Haar dochter van 6 jaar kijkt meer naar haar bord dan dat zij ervan eet. De moeder gaf aan dat hoe meer tijd verstreek hoe ongeduldiger zij werd. En daar kan ik mij alles bij voorstellen. Opmerkingen als ‘eet nu door’ hielpen niet echt. Ik vroeg wat ze verder hadden geprobeerd. Een oplossing die ze hadden gevonden was wanneer het lang ging duren ze een wekker zetten. Deze werd op 10 minuten gezet. Wanneer de wekker gaat is het avondeten afgelopen. En denk je dat dit kind meer of sneller ging eten? Nee, natuurlijk niet :-(

Dus ik vroeg haar ‘ben je tevreden met deze oplossing?’. Nou nee, zij was niet tevreden met deze oplossing omdat haar dochter nog steeds te weinig eten binnen kreeg. Ondanks deze oplossing van de wekker raakte ze zelf nog steeds geïrriteerd en kon daardoor minder ontspannen en van haar eten genieten.

Bezwaren zijn eigenlijk angsten

Ik vroeg haar hoe het kwam dat haar dochter meer naar haar bord keek dan ervan at. ‘Ze is te moe.’ Vooral op de dagen dat ze naar de BSO ging. Tja, dat hoor ik vaker. Kinderen die niet eten omdat ze daar simpelweg te moe voor zijn. Ik opperde ‘dan voer je je kind’.

Je had haar gezicht moeten zien! Verbaasd en ook een frons op haar voorhoofd. Daar kwam het ‘ze is al zes!’. Waarop ik zei ‘ja, en?’. Mijn oplossing was toch echt buiten de gedachtenwereld van deze moeder. En dat bedoel ik met dat je eigen gedachten jou klem kunnen zetten in het opvoeden van je kind.

Het grootste bezwaar van de moeder was dat wanneer ze zou beginnen met haar dochter voeren, haar dochter dat altijd zou willen. En eigenlijk was dit geen bezwaar maar een angst. Na wat praten bleek dat haar dochter prima zelf ’s avonds at wanneer ze niet moe was, ook ontbijt en lunch waren geen probleem. Ik zag opluchting en ook een glimlach op haar gezicht. Dit zou wel eens de oplossing kunnen zijn voor al die ongezellige keren avondeten. Zoals een andere moeder in de workshop zei ‘mijn kind is 2,5 jaar. Zij speelt, leest of puzzelt en ik voer haar. Ze eet prima zo en het is gezellig aan tafel. Met haar 18e zal dit wel opgelost zijn :-)

Weet wat jou klem zet

Dus onderzoek eens je eigen gedachten, normen en overtuigingen. Vooral op die momenten dat het niet lekker loopt in je gezin. Misschien beperkt jouw manier van denken je wel.

Ben benieuwd of deze blog je een ‘aha’ moment geeft over je eigen gedachten. Zet jij jezelf wel eens klem? Fijn als je het hieronder met me deelt!

Aanmelden nieuwsbrief Ouderschap vanuit je Hart

Hoe een man van 82 mij inspireert

hart van kaarsjesHeb jij dat ook wel eens? Zo’n moment dat je rust in jezelf voelt. Doordat je iets gedaan of verteld hebt waar je zelf zo blij van wordt. Ik ben net geïnterviewd voor een artikel over ‘ik steek een kaarsje aan voor…’. En nu voel ik die rust en blijheid. Omdat ik gepraat heb over iets waar ik in geloof, wat ik als waarheid in mezelf voel. Ik steek een kaarsje aan voor de Dalai Lama. Een man van 82 die zichzelf een simpele monnik noemt. Hij reist de wereld over met zijn boodschap over compassie, over aandacht hebben voor elkaar, over dat slim zijn niet voldoende is, je hebt namelijk ook een warm hart nodig.

201708 15 Dalai Lama warm heart

Met je hart is juist zo moeilijk

En dit is precies de boodschap die ik ook heb….in mijn eigen woorden dan. Met ouders ben ik steeds in gesprek over: wat gebeurt er bij jou als je kind dit doet, wat is de behoefte van je kind en welke oplossing is goed voor jullie allebei. Een oplossing die praktisch het probleem oplost én die zorgt voor warmte en verbinding tussen jou en je kind. Een oplossing die uit je hoofd en uit je hart komt.

En dat uit je hart is soms juist zo moeilijk. Om op de momenten dat het stroef loopt tussen jou en je kind om dan je hart open te houden. Wat er vaak gebeurt is dat je naar je hoofd schiet en dingen zegt als: ‘he, wat ben je ook onhandig (als de melk omvalt)’ of ‘zo’n grote mond accepteer ik niet van je’ of ‘waarom word je nu weer boos als ik iets aan je vraag?’. Mogelijk dat je je kind naar zijn kamer stuurt of even negeert.

Het wordt een gedoetje

Het wordt een gedoetje, jij niet blij, je kind niet blij, sfeer in huis niet fijn. Vaak zijn er ook andere manieren om om te gaan met dit soort gezinssituaties. Alleen bedenken we die op dat moment niet omdat ons hoofd vast zit in wat wij vinden van de situatie: onhandig, grote mond, weer boos. Vaak komt er iets in onszelf in de knel. Bijvoorbeeld dat je net lekker van je boterham zit te genieten als de melk omvalt. Je hebt helemaal geen zin om op te staan en het op te ruimen. Of bijvoorbeeld dat je op je werk al allerlei gesprekken hebt gehad en nu toe bent aan rust en gezelligheid in plaats van een grote mond van je kind.

Praktisch én goed voor jou en je kind

Wat zou nou een oplossing zijn die uit je hoofd en je hart komt? Die praktisch is én goed is voor jou en je kind?

Je kan zeggen dat je zelf moe bent en even rustig wilt zitten en wat drinken. Je kunt tegen je kind zeggen dat je dadelijk alle tijd hebt voor hem want je hebt de indruk dat hij boos of verdrietig over iets is en je wilt graag naar hem luisteren. Door je eigen behoefte en die van je kind te verwoorden heb je een echter contact met elkaar. Als het je daarbij lukt om rustig en aardig te blijven dan is zo’n gedoetje zo uit de lucht.

Ben benieuwd wat deze blog met je doet. Welk inzicht heeft het je gegeven? Fijn als je het hieronder met me deelt!

Aanmelden nieuwsbrief Ouderschap vanuit je Hart

Seks achterstand inhalen

man en vrouw op fiets kusKen je dit? Dat je enorm naar de vakantie uitkijkt. Lekker luieren, spelen met de kinderen, seksachterstand inhalen… De verwachtingen die je hebt van je gezinsvakantie zijn vaak hoog gespannen.

En wat gebeurt er? Niks ontspannen, zo’n vakantie is juist een bron van stress. Je bent amper op weg of je partner is geïrriteerd over dat de kinderen zo luid praten op de achterbank en jij moppert omdat jullie de afslag hebben gemist.

Eigenlijk begint de stress al voordat je op vakantie gaat. De laatste klussen op je werk afronden, het huis aan kant, de kinderen zijn drukker aan het einde van het schooljaar, inpakken voor het hele gezin…

Dus waarom gaan we überhaupt op vakantie? Waarom stop je je gezin in de auto in de file en de warmte? Of maak je een verre vliegreis met een huilend kind? Hoe komt het dat we op vakantie gaan als het zo veel stress geeft?

Omdat vakantie is om de banden aan te halen, om nieuwe herinneringen te maken met elkaar. Stel je verwachtingen bij en bereid  je voor op huilende kinderen, botsinkjes met je partner, slecht weer en niet elke nacht seks (heb je thuis toch ook niet?!).

Steek energie in samen spelen en herinneringen maken. Steek geen energie in gezeur. Zie de humor in van onverwachte situaties zoals een hoosbui op het strand of een keer verdwalen. Later zijn dat vaak de mooiste herinneringen.

Zorg dat je allebei wat tijd voor jezelf hebt om een boek te lezen of een rondje te gaan hardlopen. Je kinderen vinden het prima om met of papa of mama wat te ondernemen. Stoer met papa een berg beklimmen. Creatief met mama van schelpen een dromenvanger maken.

Zo kan iedereen uitrusten en genieten. Opgeladen kom je terug om weer te gaan werken en naar school te gaan. En straks (duurt nog heel lang hoor!) als het weer vroeg donker is zit je met elkaar om de tafel en haal je herinneringen op van de voortent die door de wind omhoog werd weggeblazen of het immense zandkasteel dat jullie hadden gebouwd aan zee…

Ben benieuwd wat deze blog met je doet. Welk inzicht heeft het je gegeven? Fijn als je het hieronder met me deelt!

Aanmelden nieuwsbrief Ouderschap vanuit je Hart

Wordt geen slachtoffer of aanklager!

vrouw en profiel die uitkijkt over bergMijn vorige blog ging over de schoolvakantie: 6 weken lang zijn je kinderen vrij. Een periode van niets hoeven en genieten met elkaar. En ook: wat heb JIJ nodig om er een fijne vakantie van te maken?

Ik kreeg op deze blog heel wat reacties.

Moeders zorgen onvoldoende voor zichzelf

Zo beaamden moeders dat ze tijdens de vakantie vaak te weinig aan zichzelf toekomen. In gesprekken met moeders hoor ik vaak dat ze altijd klaar staan voor hun kinderen en partner maar onvoldoende voor zichzelf zorgen.

Je komt dan minder lekker in je vel te zitten naar mate de vakantie vordert. Je voelt iets van wrevel. Zo van die gedachtes of opmerkingen ‘kijk de kinderen lekker spelen en zwemmen, ik ben weer met de was bezig’ of ‘ja, die man van mij zit wel zijn krantje te lezen met een espressootje erbij’. En je voelt van binnen boosheid of verdriet ‘het is ook vakantie voor mij hoor’.

Slachtoffer of aanklager rol

Om nou te voorkomen dat je in de rol schiet van slachtoffer ‘ik ben zo zielig’ of aanklager ‘jij hebt het gedaan’ kun je het volgende doen.

Dat lijf van ons vertelt een heleboel: luister ernaar. Voel je onrust in je lijf, heb je een korter lontje, speelt je schouder of nek op, heb je hoofdpijn, slaap je slecht? Je lijf vertelt je dan dat er iets uit balans is.

Het beste wat je kan doen is even alleen zijn en voor jezelf nagaan wat de oorzaak is. Misschien heb je net een lange autorit naar Zuid-Frankrijk erop zitten en heb je het nu nodig om te luieren in plaats van de lokale brocante te bezoeken. Of de kinderen zitten elkaar steeds in de haren en dat frustreert je ‘hoezo, gezellig met elkaar op vakantie?’

Ruimte in jezelf maken

Ruimte in je gedachten en gevoelens heb je nodig om helder te krijgen wat er speelt. Het makkelijkst kun je jezelf ruimte geven door alleen te zijn. De één gaat onder een boom liggen en kijkt naar de wolken, de ander maakt een wandeling en weer een ander gaat op een terras een wijntje drinken.

Schrijven helpt

Je leeg schrijven is ook een fijne manier om ruimte in jezelf te creëren en zo helder te krijgen waarom je niet lekker in je vel zit. Gewoon pen en papier pakken en alles wat in je opkomt opschrijven. En dan ook echt alles! Leg jezelf geen beperkingen op van ‘zo erg is dat niet’ of ‘dat hoort niet’ of ‘zal ik dat wel opschrijven?’. Schrijf net zo lang totdat er geen woord meer in je opkomt. Het ruimt enorm je binnenwereld op en zo creëer je ruimte voor jezelf!

Ben benieuwd wat deze blog met je doet. Welk inzicht heeft het je gegeven? Fijn als je het hieronder met me deelt!

Aanmelden nieuwsbrief Ouderschap vanuit je Hart

Geduld: Hoe voortaan moeiteloos je geduld bewaren

geduld

Carel Vosmaer

Je kind blijft zeuren of luistert niet.

Je voelt dat je geduld op raakt.

En dan val je uit tegen je kind.

Ervaar jij dat je geduld bewaren soms een gevecht met jezelf is?

Herkenbaar?

Mij overkomt het heus wel eens. En na mijn uitval voel ik mij vaak rot. Was dat wat mijn kind deed nou echt zo erg? Was het echt zo erg dat ik flink moest uitvallen, dat ik ging schreeuwen en onaardige dingen zeggen? Hmmmm…..

En de volgende dag begint het van voren af aan. Je kind blijft zeuren of luistert niet ….en je voelt dat je geduld opraakt….en je valt uit tegen je kind….

Wil je uit deze vicieuze cirkel komen? Van ‘ongeduldig gedoe met je kind’ naar ‘geduldig gedoe met je kind’?

Allereerst: je bent een mens met al zijn ups en downs. Je bent geen Superheld of Boeddha. Je bent niet de perfecte ouder die altijd rustig blijft en nooit zijn stem verheft. Weet je waarom je die perfecte ouder niet bent? Omdat de perfecte ouder niet bestaat!

Bedenk ook dat je kind dit niet expres doet naar jou. Dan maak je het veels te persoonlijk. Je kind werkt niet mee omdat er iets is of omdat je kind nog niet weet hoe hij het op een andere, meer prettige manier kan doen. Je kind is aan het leren…net als jij.

Wat kun je doen om meer moeiteloos je geduld te bewaren?

Je eigen gedachten en gevoelens onderzoeken

Wat zijn je gevoelens en je gedachten als je kind blijft zeuren of niet doet wat je vraagt? Waar komt je frustratie, je ongeduld vandaan?

Is het omdat je moe bent van elke avond hetzelfde gedoe tijdens het klaar maken om naar bed te gaan? Is het omdat je je ongerust maakt of je wel op tijd de deur uit komt? Heeft het te maken met dat je je onmachtig voelt, je weet niet meer wat te doen zodat je kind naar je luistert. Of heeft het misschien te maken met dat jij vroeger van je vader niet mocht zeuren.

Onderzoek je eigen gedachten en gevoelens waardoor je beter zicht krijgt op waarom je je geduld verliest. Wanneer je dit weet kun je er ook iets mee doen.

  • Heeft het te maken met elke avond hetzelfde gedoe, kijk dan hoe je het anders kan doen. Bijvoorbeeld een andere volgorde (eerst boekje lezen en dan tandenpoetsen) of in plaats van jij gaat je partner de kinderen klaar maken voor bed. Wat ook vaak helpt is verandering van plek: bijvoorbeeld omkleden in de slaapkamer van papa en mama in plaats van in de slaapkamer van je kind.
  • Voel je onrust omdat je niet te laat wilt komen, zorg dan dat je eerder begint met bijvoorbeeld eten of aankleden. Of je kan je kind meer verantwoordelijkheid geven bij het aankleden door bijvoorbeeld je kind 10 minuten op de klok te geven waarbij hij zelf mag weten hoe hij in 10 minuten zich aankleedt (9 minuten spelen en 1 minuut aankleden).
  • Heeft het te maken met een gevoel van onmacht, zoek dan antwoorden bij anderen. Ga in gesprek met andere moeders, lees op een forum of in een boek of stel een vraag aan een expert.
  • Mocht jij vroeger van je vader niet zeuren? Voel maar hoe naar jij dat vroeger vond en wees blij dat jouw kind gewoon even lekker mag zeuren.

Onderzoek jij je eigen gedachten en gevoelens wanneer je je geduld verliest? Wat heb jij veranderd zodat het nu soepeler loopt? Schrijf hieronder je reactie. Ik ben benieuwd!

Aanmelden nieuwsbrief Ouderschap vanuit je Hart